{"id":1064,"date":"2014-11-18T13:54:06","date_gmt":"2014-11-18T11:54:06","guid":{"rendered":"http:\/\/80.69.171.23\/py\/?page_id=1064"},"modified":"2020-03-22T09:53:59","modified_gmt":"2020-03-22T07:53:59","slug":"puuttam-tutkkeemhankkoozz","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/hankkoozz\/tutkkeemhankkoozz\/puuttam-tutkkeemhankkoozz\/","title":{"rendered":"Puutt\u00e2m ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz"},"content":{"rendered":"<h2>Puutt\u00e2m tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz<\/h2>\n<h3>Pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l pue\u02b9rrv\u00e2\u00e2jjm\u00f5\u0161 da pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5ttkaart saauj paal\u01e5\u00e2skoo\u02b9ddin -tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u0161<\/h3>\n<p>Tu\u02b9t\u01e9\u01e9umm\u0161est \u010di\u00f5l\u01e5ee\u0161 pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l harjjtee\u02b9ji pue\u02b9rrv\u00e2\u00e2jjm\u00f5\u00f5\u017e\u017e da pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5ttkaartid Halla, N\u00e4lj\u00e4nk\u00e4, Hossa-Irni da Kalliluoma paal\u01e5\u00e2skoo\u02b9ddin. Mainst\u00e2ttm\u00f5\u00f5\u017e\u017ein karttee\u0161 mainst\u00f5ttum oummi fi\u02b9tt\u00f5\u00f5zzid pu\u00e4\u0292\u0292jie\u02b9llemvue\u02b9jj \u00e2nn\u02bcj\u00f5\u017epoodd\u00e2st da pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5\u0111\u00e2st di mainst\u00f5ttum oummi persoonla\u017e pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5\u0111 jie\u02b9llemvue\u02b9jjest.<\/p>\n<p>Mainst\u00e2\u02b9ttemaunst\u00f5\u00f5zz vu\u00e2\u0111ald rajjum oudd\u010di\u00f5l\u01e5t\u00f5s oudd kaart pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l harjjtee\u02b9ji fi\u02b9tt\u00f5\u00f5zzin jie\u02b9llemvue\u02b9jj t\u00e4npoddsa\u017e vue\u02b9jjest, va\u02b9\u01ef\u01eft\u00f5\u00f5zzin, ku\u00e2rmteeivu\u00f5\u0111\u00e2st, vie\u02b9\u01e9\u01e9 taarb\u00e2st di jie\u02b9llemvue\u02b9jj pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5\u0111\u00e2st. Oudd\u010di\u00f5l\u01e5t\u00f5s le\u00e4i vue\u02b9ss Suomussalmi k\u00e5\u00e5\u02b9dd vaald\u0161mam Naau\u02b9di vaikkt\u00f5\u00f5zz, vu\u00e5ppm\u00f5\u0161 da sk\u00e4\u00e4\u0111ai ouddc\u00f5\u00f5gg\u00f5\u00f5ttm\u00f5\u0161 -ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz, koon te\u00e4ggt\u00f5s pu\u00f5\u02b9\u0111i T\u00e2\u02b9vv-Vu\u00e2\u0111\u0111m\u00e4\u00e4dd da Kainuu ELY-k\u00f5\u00f5sk\u00f5\u00f5zzi p\u00e4\u00e4i\u02b9\u01e9 EU j\u00e2nnamvuu\u02b9d ooud\u00e2sviikkm\u00f5\u00f5\u017e\u017e m\u00e4ddt\u00e4\u00e4llfoond\u00e2st da vi\u02b9\u01e9\u01e9e\u0161 \u010d\u00f5\u00f5\u0111 ii\u02b9jjin 2011-2012.<\/p>\n<p>Oudd\u010di\u00f5l\u01e5t\u00f5\u00f5zz vue\u02b9zzest ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vaald\u0161i Lappi universite\u02b9tt da ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vastt\u00f5\u00f5zzla\u017e j\u00e5\u00e5\u02b9\u0111tee\u02b9jen tu\u00e5immji dose\u02b9ntt Jarno Valkonen da tu\u02b9t\u01e9\u01e9ee\u02b9jen Antti Pakkanen.<\/p>\n<p>Anneli Pohjola ja Jarno Valkonen (tu\u00e5im.): Poronhoitajjien hyvinvoinnin uhat ja avun tarpeet\u00a0<a href=\"https:\/\/lauda.ulapland.fi\/bitstream\/handle\/10024\/61819\/Porohoitajien_hyvinvoinnin_uhat_ja_avun_tarpeetpdfA.pdf?sequence=4\"><strong>-\u00f5\u00f5lmt\u00f5s<\/strong><\/a><\/p>\n<h3>Pu\u00e4\u0292\u0292hoi\u02b9ddjee\u02b9ji kriisve\u00e4\u02b9\u01e9\u01e9ri\u00e2\u0161ld\u00f5\u00f5\u01e5\u01e5 ku\u00f5skki \u010di\u00f5l\u01e5t\u00f5s<\/h3>\n<p>\u010ci\u00f5l\u01e5t\u00f5\u00f5zz tue\u02b9\u01e9\u01e9en le\u02b9jje 2000-l\u00e5\u00e5\u01e5\u01e5ast l\u00e2ssnam n\u00e4u\u02b9ddsk\u00e4\u00e4\u0111, koi di\u00f5tt je\u00e4\u02b9rben Kainuu da T\u00e2\u02b9vv-Lappi vuu\u02b9di pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5idd le\u00e4i \u0161\u00f5dd\u00e2m vaiggubun mi\u00e2rkkteeinalla. \u01e8e\u00e4hnm\u00f5s n\u00e4u\u02b9ddvuu\u02b9din jie\u02b9llemvue\u02b9jj se\u02b9st lij \u0161\u00f5dd\u00e2m kriis, da naau\u02b9di tuejj\u00e4\u00e4m v\u00e4\u02b9\u01ef\u01efelvu\u00f5\u0111 ku\u00e2sttje\u0161ku\u00e4\u02b9tte veidds\u00e2nji s\u00f5rgg obb pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddvuu\u02b9dest. Vue\u02b9\u01e9\u01e9 seei\u010d\u00e2stt pu\u00e4\u0292\u0292hoi\u02b9ddjee\u02b9ji l\u00e2\u00e2\u02b9ssen pi\u00e2rrjid, pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5idd\u00f5\u00f5utst\u00f5\u02b9sse di veiddsubun tu\u00e5immjempirr\u00f5\u02b9sse.<\/p>\n<p>Tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u017e t\u00e4\u00e4vt\u00f5ss\u00e2n le\u00e4i kaart\u02bcted pu\u00e4\u0292\u0292hoi\u02b9ddjee\u02b9ji da koo\u02b9ddi sosiaaltu\u00e5imast va\u02b9stteei vee\u02b9rjtu\u00f5\u02b9ll\u02bcjee\u02b9ji di siidin tu\u00e5immjeei ji\u00f5\u010d\u010dt\u00e4\u00e4ttla\u017eorganisaatioi ee\u02b9tt\u01e9ee\u02b9ji mainst\u00e2ttm\u00f5\u00f5\u017e\u017e vu\u00e2\u0111ald pu\u00e4\u0292\u0292jie\u02b9llemvue\u02b9jj vue\u02b9jj di kriisvie\u02b9\u01e9\u01e9 taarbid da naa\u02b9lid. M\u00e4ddt\u00e4\u00e4llt\u00e4ll\u00f5\u00f5zz ooud\u00e2sviikk\u00e2mfoond ohjjee\u02b9jen tu\u00e5immji Marko Romakkaniemi da tu\u02b9t\u01e9\u01e9ee\u02b9jen Minna Vaarala. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vu\u00e4\u02b9pstemjoouk\u00e2st le\u00e4i \u00f5htt\u00f5\u00f5zz ee\u02b9tt\u01e9ee\u02b9jen Matti S\u00e4rkel\u00e4.<\/p>\n<p>Anneli Pohjola ja Jarno Valkonen (tu\u00e5im.): Poronhoitajjien hyvinvoinnin uhat ja avun tarpeet\u00a0<a href=\"https:\/\/lauda.ulapland.fi\/bitstream\/handle\/10024\/61819\/Porohoitajien_hyvinvoinnin_uhat_ja_avun_tarpeetpdfA.pdf?sequence=4\"><strong>-\u00f5\u00f5lmt\u00f5s<\/strong><\/a><\/p>\n<h3>Pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5\u00e5id puu\u02b9t\u02bctemvu\u00f5tt da ekonomia -tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u0161<\/h3>\n<p>Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz\u00e2st ra\u02b9jje\u0161 pu\u00f5ccui ku\u00e4ivvampaai\u02b9\u01e9i dynamiikk, pu\u00f5ccui pu\u00e4\u0292\u0292paai\u02b9\u01e9i \u00e2\u00e2nnm\u00f5\u00f5\u017e\u017e, porrm\u00f5\u00f5\u017e\u017e vu\u00e4\u01ef\u01efm\u00f5\u00f5\u017e\u017e da puu\u02b9t\u02bctemvu\u00f5\u0111 di pu\u00e4\u0292\u0292n\u00e4\u00e4\u02b9l rajj\u00e2z da pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5\u00e5id m\u00f5\u00f5nt\u00f5\u00f5llmid da ekonomia kovveei bioekonoomla\u017e system-maall.<\/p>\n<p>Maall ve\u00e4kka ta\u02b9r\u01e9st\u00f5\u02b9lle\u0161 ekoloogl\u00e2nji da ekonooml\u00e2nji optimaal\u02bcla\u017e pu\u00e4\u0292\u0292me\u00e4\u02b9rid, pu\u00e4\u0292\u0292n\u00e4\u00e4\u02b9l rajj\u00e2z da h\u00e5iddamnaa\u02b9lid di arvvt\u00f5\u02b9lle\u0161 pu\u00e4\u0292\u0292paai\u02b9\u01e9in, pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddamnaa\u02b9lin (jm. pu\u00e4\u0292\u0292paai\u02b9\u01e9i \u00e2\u00e2\u02b9nnemn\u00e4\u00e4\u02b9l, \u00e4\u02b9httemn\u00e4\u00e4\u02b9l da pu\u00f5ccui poortummu\u0161) da m\u00e4dd\u00e2\u00e2\u02b9nnmest di pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5\u00e5id kuulin da pu\u00e5ttjin sor\u010d\u010dai tuejjee\u02b9ji vaikkt\u00f5\u00f5zz pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5\u00e5id puu\u02b9t\u02bctemvu\u00f5\u02b9tte da kannteeivu\u00f5\u02b9tte jee\u02b9resnall\u0161em vue\u02b9l\u01e7\u01e7ems\u00f5\u00f5\u02b9jin da pu\u00e4\u0292\u0292p\u00e4i\u02b9\u01e9\u01e9pirr\u00f5\u00f5zzin.<\/p>\n<p>M\u00e4ddt\u00e4\u00e4llt\u00e4ll\u00f5\u00f5zz ooud\u00e2sviikk\u00e2mfoond (MAKERA) te\u00e4ggtam tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vi\u02b9\u01e9\u01e9e\u0161 \u010d\u00f5\u00f5\u0111 2011-2013. Tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vaald\u0161i \u0160iil- da kue\u02b9llt\u00e4\u00e4l tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemstrooi\u02b9tel da mi\u00e2rkteei \u00f5httsa\u017etu\u00e2jjkuei\u02b9mm ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz\u00e2st le\u00e4i He\u02b9lssen universite\u02b9tt. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz va\u02b9stteei tu\u02b9t\u01e9\u01e9ee\u02b9jen tu\u00e5immji Jouko Kumpula da vu\u00e4\u02b9pstemjoouk\u00e2st le\u00e4i \u00f5htt\u00f5\u00f5zz ee\u02b9tt\u01e9ee\u02b9jen Matti S\u00e4rkel\u00e4.<\/p>\n<h3>Jee\u02b9res pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddam-maalli ekologia da puu\u02b9t\u02bctemvu\u00f5tt -tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u0161<\/h3>\n<p>Pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5idd da t\u00f5n tu\u00e5immjempirr\u00f5s lie mottjam m\u00e4\u00e4\u014bgin jee\u02b9res naa\u02b9lin m\u00f5\u00f5nni loo\u02b9jji ii\u02b9jji se\u02b9st. \u00c2nn\u02bcj\u00f5\u00f5\u017e\u017e\u00e2st pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddvuu\u02b9d jee\u02b9res vue\u02b9zzin lie \u00e2\u00e2\u02b9nnmest m\u00e4\u00e4\u014bg jee\u02b9resnall\u0161em pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddamn\u00e4\u00e4\u02b9l da -maall. \u0160e jee\u02b9res j\u00e2nnmi pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddam-maall j\u00e4rrne L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnmest \u00f5nnum maallin. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5s \u010di\u014blm\u00e2\u00e2vv \u00e2nn\u02bcj\u00f5\u017e pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddam-maalli tu\u02b9t\u01e9\u01e9umm\u0161a da ve\u02b9rdd\u00f5\u00f5llma L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnam pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddvuu\u02b9d paal\u01e5\u00e2skoo\u02b9ddin.<\/p>\n<p>Tu\u02b9\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz t\u00e4\u00e4vt\u00f5ss\u00e2n le\u00e4i vu\u00e4\u01ef\u01efad \u00e4\u00e4i\u02b9j t\u00e4\u00e4\u02b9zzest \u00e5\u00e5rrai tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemte\u00e2\u0111 jee\u02b9res pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddamnaa\u02b9li da -maalli ekoloogla\u017e vu\u00e2\u0111ast da puu\u02b9t\u02bctemvu\u00f5\u0111\u00e2st k\u00f5\u00f5\u010d\u010dm\u00f5\u00f5\u017e\u017e\u00e2st \u00e5\u00e5rrai maalli puu\u02b9t\u02bctemvu\u00f5\u0111, kannteeivu\u00f5\u0111 da \u01e9e\u00e2ll\u02bcjeeivu\u00f5\u0111 ve\u02b9rdd\u00f5\u00f5llm\u00f5\u00f5\u017e\u017e da arvvt\u00f5\u00f5llm\u00f5\u00f5\u017e\u017e di\u00f5tt. Tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vi\u02b9\u01e9\u01e9e\u0161 \u010d\u00f5\u00f5\u0111 ii\u02b9jjin 2006-2010. Tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vaald\u0161i \u0160iil- da kue\u02b9llt\u00e4\u00e4l tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemstrooi\u02b9tel. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz va\u02b9stteei tu\u02b9t\u01e9\u01e9ee\u02b9jen tu\u00e5immji Jouko Kumpula.<\/p>\n<h3>S\u00f5rvv\u010du\u00f5rru le\u00e4vvnummu\u0161 da t\u00f5n tuejj\u00e4\u00e4m vaarr pu\u00e4\u0292\u0292tallu -tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u0161<\/h3>\n<p>Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz\u00e2st \u010di\u00f5l\u01e5ee\u0161 s\u00f5rvv\u010du\u00f5rru le\u00e4vvnummu\u017e t\u00e2\u02b9vve, t\u00f5n vuei\u02b9tlv\u00e2nji tuejj\u00e4\u00e4m ti\u00f5rv\u00e2svu\u00f5\u0111la\u017e vaikkt\u00f5\u00f5zz pu\u00e4ccja da s\u00f5rvvjie\u02b9ll\u02bcjid di vuei\u02b9tlva\u017e tu\u00e2sttamtu\u00e5imid. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz pu\u00e5\u0111\u00f5ss\u00e2n tu\u00f5\u02b9tte\u0161, \u0161to s\u00f5rvv\u010du\u00e2r lij le\u00e4vvnam ju\u02b9n pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddvuu\u02b9d saujjra\u02b9jje.<\/p>\n<p>Tu\u02b9t\u01e9\u01e9umm\u0161i mie\u02b9ldd s\u00f5rvv\u010du\u00e2r preemm pu\u00f5ccu ee\u02b9\u017e\u017eedjie\u02b9ll\u02bcjen da \u0161\u00f5kkan t\u00f5\u02b9st. S\u00f5rvv\u010du\u00e2r tuejjad mi\u00e2rkteei h\u00e4\u00e4i\u02b9t pu\u00e4ccja da muttsid le\u0161kka da s\u00f5\u00f5usk\u00e4tlm\u00f5\u02b9sse. Vu\u00f5ssm\u00f5s pu\u00e5\u0111\u00f5\u00f5zzi mie\u02b9ldd pu\u00f5ccui takai parasitt-talkst\u00f5\u00f5llm\u00f5\u0161 ivermektiinin lij vi\u00f5kk\u0161\u00f5s s\u00f5rvv\u010du\u00f5rru vu\u00e2stta \u0161e.<\/p>\n<p>M\u00e4ddt\u00e4\u00e4llt\u00e4ll\u00f5\u00f5zz ooud\u00e2sviikk\u00e2mfoond (MAKERA) te\u00e4ggtam tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vi\u02b9\u01e9\u01e9e\u0161 \u010d\u00f5\u00f5\u0111 ii\u02b9jjin 2007-2012. Tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vaald\u0161i Oulu universite\u02b9tt da \u00f5httsa\u017etu\u00e2jjkuei\u02b9mmen ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz\u00e2st le\u02b9jje Poorr\u00e2maaun\u00e2s-staanvu\u00f5ttkoont\u00e2r (Evira), Joensuu universite\u02b9tt, He\u02b9lssen universite\u02b9tt, Jyv\u00e4skyl\u00e4 universite\u02b9tt, RKTL, Paal\u01e5\u00e2skoo\u02b9ddi \u00f5htt\u00f5s da Metla. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vastt\u00f5\u00f5zzla\u017e j\u00e5\u00e5\u02b9\u0111tee\u02b9jen tu\u00e5immje FT Raine Kortet da prof. Antti Oksanen. Ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vu\u00e4\u02b9pstemjoouk\u00e2st le\u00e4i \u00f5htt\u00f5\u00f5zz ee\u02b9tt\u01e9ee\u02b9jen Matti S\u00e4rkel\u00e4.<\/p>\n<p>L\u00e2\u00e2\u02b9sste\u00e2\u0111\u00a0<a href=\"https:\/\/prod-ruokavirastofi.solitaonline.fi\/yhteisot\/tieteellinen-tutkimus\/tutkimushankkeet\/paattyneet\/elainten-terveys--ja-hyvinvointitukimus\/hirvikarpasen-leviaminen-ja-sen-aiheuttama-uhka-porotaloudelle\/\"><strong>ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz\u00e2st<\/strong><\/a><\/p>\n<h3>Parapoxvirusinfektio pu\u00f5ccui nj\u00e4\u02b9lmmk\u00f5\u00f5v\u00e2st \u00a0-tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u0161<\/h3>\n<p>T\u00e4n r\u00e4jja k\u00f5rrsum\u00f5s nj\u00e4\u02b9lmmk\u00f5ppepidemia lij le\u00e4mma\u017e t\u00e4lvva 1992-1993, ku\u00e4\u02b9ss n. 400 jie\u02b9ll\u02bcjed pr\u00e5ppii da n. 2800 taarb\u0161i \u017eee\u02b9vetd\u00e5httar h\u00e5\u00e5id. Te\u02b9l nj\u00e4\u02b9lmmk\u00f5pp\u010du\u00e4jt\u00f5\u00f5zzin kau\u02b9nne\u0161\u00a0 elektronmikroskooppla\u017e tu\u02b9t\u01e9\u01e9umm\u0161est parapoxvirus (PPV), koon arvvle\u0161 lee\u02b9d orf -virus (ORFV) jm. Taarrj\u00e2nnam pu\u00f5ccuin di saau\u0292in k\u00e4unn\u02bcjeei ORFV di\u00f5tt. Ee\u02b9jj 1999 EELAst (\u00e2nn\u02bcj\u00f5\u017e Evira) aa\u02b9lji MAKERA te\u00e4ggtam, professor Errki Neuvonen da FT Anita Huovilainen j\u00e5\u00e5\u02b9\u0111tam proje\u02b9ktt, koon mie\u02b9rren le\u00e4i raajj\u00e2d m\u00f5\u00f5nt\u00f5\u00f5llmid nj\u00e4\u02b9lmmk\u00f5\u00f5v diagnosti\u02b9\u01e9\u01e9e di k\u00f5\u00f5v kaart\u02bctumm\u0161a.<\/p>\n<p>Projee\u02b9kt \u00e4\u00e4i\u02b9j tu\u02b9t\u01e9\u01e9ee\u0161 ee\u02b9jj 1999-2000 kliinla\u017e nj\u00e4\u02b9lmmk\u00f5pp\u010du\u00e4jt\u00f5\u00f5zzid rajjum PCR m\u00f5\u00f5nt\u00f5\u00f5llmin da sekve\u02b9nssanalyysivui\u02b9m. \u010cu\u00e4jt\u00f5\u00f5zzin k\u00e4unn\u02bcji parapoxvirus, k\u00e5\u00e5\u02b9tt lij \u00f5\u00f5ld\u00e2sru\u00e5tt kuuzz peittkussu\u02b9rmmviru\u02b9sse (PCPV); ORFV t\u00f5n s\u00e2jja tu\u00f5\u0111te\u0161 ee\u02b9jj 1992-93 \u010du\u00e4jt\u00f5\u00f5zzin. M\u00e2\u014b\u014ba l\u00e4\u02b9ddla\u017e pu\u00f5ccuin lij ju\u02b9n m\u00e4\u00e4\u014bgi ii\u02b9jji \u00e4\u00e4i\u02b9j k\u00e4unn\u02bcjam taa\u02b9lvi nj\u00e4\u02b9lmmk\u00f5pp, k\u00e5\u00e5\u02b9tt vu\u00e4itt hue\u02b9nm\u00f5s vue\u02b9jjest k\u00e5\u02b9dded pu\u00f5ccu. K\u00f5\u00f5v oudld\u00f5\u00f5zz lie poorr\u00e2mhaal hu\u00e2nn\u02bcnummu\u0161, \u017eaar, h\u00e4\u00e4\u02b9v da \u010deu\u02b9llnall\u0161em h\u00e4\u00e4mm\u02bcm\u00f5\u00f5\u017e\u017e p\u00e5hssmin da nj\u00e4\u00e4\u02b9lm njeu\u02b9ll\u00f5snjeeu\u02b9din.<\/p>\n<p>\u017dee\u02b9vetd\u00e5httri mie\u02b9ldd k\u00f5pp le\u00e4vvan epidemiavuu\u02b9din hie\u02b9l\u01e9eld da tuejjad pu\u00e4\u0292\u0292tallu mi\u00e2rkteei t\u00e4ll\u00f5\u00f5zzla\u017e h\u00e4\u00e4\u02b9vjumm\u0161id. \u00c2nn\u02bcj\u00f5\u017etu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u017e v\u00e4\u00e4\u017en\u02bcjummuz t\u00e4\u00e4vt\u00f5\u00f5zz le\u00e4i vu\u00e4\u01ef\u01efad l\u00e2\u00e2\u02b9sste\u00e2\u0111 ee\u02b9jj 1999-2000 epidemia \u0161\u00f5dd\u00e4\u00e4m viruuzz\u00e2st, k\u00e5\u00e5\u02b9tt lij k\u00e4unn\u02bcjam ju\u00f5\u02b9\u01e9\u01e9 ee\u02b9jj t\u00f5n o\u010dnd\u00f5\u00f5ttm\u00f5\u00f5\u017e\u017e\u00e2st \u00e4\u00e4\u02b9ljee\u02b9l; t\u00e4lvva 2007 k\u00f5pp le\u00e4i vu\u00e2mm\u0161um mue\u02b9dd oou\u02b9dbu ee\u02b9jj j\u00e4\u00e4nab.<\/p>\n<p>\u00c2nn\u02bcj\u00f5\u017eprojee\u02b9ktest t\u00e4\u00e4vt\u00f5ss\u00e2n le\u00e4i se\u02b9lvted \u010di\u014b\u014blubun ee\u02b9jj 2000 k\u00f5\u00f5v \u0161\u00f5ddtam parapoxviruuzz. Viruuzz genom lij sekvnes\u00f5sttum. M\u00e4ddt\u00e4\u00e4llt\u00e4ll\u00f5\u00f5zz ooud\u00e2sviikk\u00e2mfoond (MAKERA), Virusk\u00f5\u00f5vi tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemfoond, \u017dee\u02b9vet-taalk\u00e2sti\u00f5tti foond da Jenny da Antti Wihurin foond te\u00e4ggtam tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vi\u02b9\u01e9\u01e9e\u0161 \u010d\u00f5\u00f5\u0111 1999-2012.<\/p>\n<p>Tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vaald\u0161i Poorr\u00e2maaun\u00e2s-staanvu\u00f5ttkoont\u00e2r (Evira) da t\u00f5n vastt\u00f5\u00f5zzla\u017e j\u00e5\u00e5\u02b9\u0111teei le\u00e4i Dr. Colin McInnes (Moredun Research Institute, Edinburgh)\u00a0 da\u00a0 Evira ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5sva\u02b9sttee\u02b9jen tu\u00e5immji Maria Hautaniemi.<\/p>\n<p>L\u00e2\u00e2\u02b9sste\u00e2\u0111\u00a0<a href=\"https:\/\/prod-ruokavirastofi.solitaonline.fi\/yhteisot\/tieteellinen-tutkimus\/tutkimushankkeet\/paattyneet\/elainten-terveys--ja-hyvinvointitukimus\/parapoxvirusinfektiot-porojen-suutaudissa\/\"><strong>ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz\u00e2st<\/strong><\/a><\/p>\n<h3>P\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01ef puu\u02b9t\u02bct\u00f5\u00f5zz da markkn\u00e2sttm\u00f5\u00f5\u017e\u017e ooud\u00e2sviikkm\u00f5\u0161<\/h3>\n<p>Pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4ll lij t\u00e2\u00e2\u02b9v vuu\u02b9d jie\u02b9llemvue\u02b9\u01e9\u01e9, ko\u02b9st lij t\u00e4ll\u00f5\u00f5zzla\u017e, sosiaal\u02bcla\u017e da j\u00e2nnamvuu\u02b9d re\u00e2uggvu\u00f5\u02b9tte \u00f5httneei mi\u00e2rkt\u00f5\u00f5zz pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5iddvuu\u02b9dest. L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnmest pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5idd ij le\u00e4kku \u010d\u00f5nnum s\u00e4\u02b9mmla\u017evu\u00f5\u02b9tte, m\u00e2\u02b9te jee\u02b9res T\u00e2\u02b9vvj\u00e2nnmin, Pu\u00e4\u0292\u0292hoiddu m\u00e4\u00e4u\u02b9set \u00f5\u00f5lm\u00e2s vaa\u02b9rin tu\u00e4rjj\u00f5\u00f5zzid da ve\u00e4\u02b9\u01e9\u01e9vu\u00f5\u0111id. Tu\u00e4rjj\u00f5svu\u00e2\u0111 da tu\u00e4rjj\u00f5\u00f5zz me\u00e4\u02b9r vaajt\u00e2\u02b9lle T\u00e2\u02b9vvj\u00e2nnmin mi\u00e2rkkteeinalla. L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnam da Ru\u00f5ccj\u00e2nnam pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5\u00e5id tu\u00e4rjj\u00f5\u00f5zz j\u00e4\u00e4\u02b9\u01e9\u01e9te EU-\u0161i\u00f5tlmid. Taarrj\u00e2nnam \u0161i\u00f5tt\u00e2lm jie ku\u00f5sk, pe\u02b9ce t\u00f5t vu\u00e4itt piijj\u00e2d jii\u02b9jjes pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l tu\u00e4rjjeei kaupp-poliittla\u017e tu\u00e5imid.<\/p>\n<p>L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnmest pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4llp\u00f5rggsi hue\u02b9nes kannteeivu\u00f5tt lij \u00f5htt t\u00e4n poodd \u0161uurm\u00f5s va\u02b9\u01ef\u01eft\u00f5\u00f5zzin. Pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4llp\u00f5rgg\u00e2z lie kuuit\u00e2\u01e5 k\u00f5skkneez samai jee\u02b9resnall\u0161em; lie samai pu\u00e2rast da hue\u02b9nben pi\u02b9r\u01e7\u01e7eei. M\u00e4\u00e4\u014bg p\u00f5rgg\u00e2z lie m\u00e4\u00e4\u014bgsu\u00e2rggsa \u0161e, le\u02b9be t\u00f5in harjjtet pu\u00e4\u0292\u0292h\u00e5\u00e5id l\u00e2\u00e2\u02b9ssen jee\u02b9res tu\u00e5immjummu\u017e \u0161e. Pu\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01efvalm\u0161tummu\u0161 lij L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnmest samai k\u00f5\u00f5sktum. Pu\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01ef vue\u02b9sti da valm\u0161teei p\u00f5rgg\u00e2z lie ji\u00e2nnai k\u00f5skkvu\u00f5\u0111\u00e2st ekksa\u017e pu\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01efme\u00e4rra, le\u0161a \u0161uurm\u00f5s vue\u02b9ss t\u00f5in lie occka. Tu\u00e4rjj\u00f5spolitiikk lie T\u00e2\u02b9vvj\u00e2nnmin m\u00e4\u00e4\u014bgp\u00e2jjsa\u017e ooud\u00e2sviikkm\u00f5\u00f5\u017e\u017e pu\u00e5\u0111\u00f5s, da t\u00e4\u00e4vt\u00f5\u00f5zzi da tu\u00e5imi \u00f5\u02b9httesu\u00e5vtummu\u0161 lij ju\u02b9n vue\u02b9l\u01e7\u01e7ems\u00e2\u00e2\u02b9jest v\u00e4\u02b9\u01ef\u01efel.<\/p>\n<p>J\u00e2nnmi su\u00e5vldam jee\u02b9resnall\u0161em tu\u00e4rjj\u00f5sinstrumee\u02b9nt lie j\u00e5\u00e5\u02b9\u0111tam panntiudds\u00e2nji tu\u00e5immjei markknin j\u00e2nnmi k\u00f5skksa\u017e kaaup pu\u00e4stnall\u0161ee\u02b9men \u0161\u00f5ddma. Markkni tu\u00e5immjummu\u0161 vu\u00e2\u0111\u0111\u00e2\u00e2vv u\u02b9cc, vue\u02b9zzi \u00f5httl\u00f5\u00f5vv\u00e2m, meerla\u017e markknid, koin puu\u02b9t\u02bcteeih\u00f5\u00f5\u02b9ddi je\u00e4\u02b9rd\u00f5\u00f5zzin hu\u00f5l\u01e9ani h\u00e2\u02b9ddraajjm\u00f5\u0161 lij \u00f5httna\u017e. L\u00e4\u00e4\u02b9ddj\u00e2nnmest pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l kannteeivu\u00f5tt lij seillam nju\u00f5rrsen. Pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4llp\u00f5rggji k\u00f5\u00f5sk lie kuuit\u00e2\u01e5 mi\u00e2rkteei je\u00e4\u02b9rd\u00f5\u00f5zz. Hue\u02b9neld kannteei p\u00f5rggsi v\u00e4\u02b9\u01ef\u01efelvu\u00f5tt\u00e2n lie \u00f5ll jie\u02b9llipu\u00e4\u0292\u0292me\u00e2ldla\u017e puu\u02b9t\u02bctemkuul. Pu\u00e2rastpi\u02b9r\u01e7\u01e7eei pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4llp\u00f5rggsi kriittla\u017e tuejjee\u02b9jen vuei\u02b9tet juurd\u010ded silttummu\u017e ooud\u00e2sviikkm\u00f5\u00f5\u017e\u017e. Pu\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01ef su\u00e5ppm\u00f5\u0161puu\u02b9t\u02bct\u00f5\u00f5zz mall\u02bcjempu\u00e5\u0111\u00f5\u00f5zzi\u00a0 mie\u02b9ldd pu\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01ef puu\u02b9t\u02bcteeih\u00e2\u02b9dd vu\u00e4it\u010di p\u00e2\u02b9jjned t\u00f5nt\u00e4\u00e4, \u0161to le\u02b9\u010d\u010de \u010duu\u02b9t k\u00f5\u00f5r\u00e2s te\u00e4dd pu\u00f5ccu vue\u02b9\u01ef\u01ef le\u02b9be t\u00f5n ko\u02b9rvveemouddsi pu\u02b9httma.<\/p>\n<p>M\u00e4ddt\u00e4\u00e4llt\u00e4ll\u00f5\u00f5zz ooud\u00e2sviikk\u00e2mfoond (MAKERA) te\u00e4ggtam tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u017e vi\u02b9\u01e9\u01e9e\u0161 \u010d\u00f5\u00f5\u0111 ii\u02b9jjin 2008 \u2013 2010. Tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz vaald\u0161i \u0160iil- da kue\u02b9llt\u00e4\u00e4l tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemstrooi\u02b9tel da ha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz va\u02b9stteei tu\u02b9t\u01e9\u01e9ee\u02b9jen tu\u00e5immji Kaija Saarni.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Puutt\u00e2m tu\u02b9t\u01e9\u01e9eemha\u02b9\u014b\u01e9\u01e9\u00f5\u00f5zz Pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l pue\u02b9rrv\u00e2\u00e2jjm\u00f5\u0161 da pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5ttkaart saauj paal\u01e5\u00e2skoo\u02b9ddin -tu\u02b9t\u01e9\u01e9ummu\u0161 Tu\u02b9t\u01e9\u01e9umm\u0161est \u010di\u00f5l\u01e5ee\u0161 pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l harjjtee\u02b9ji pue\u02b9rrv\u00e2\u00e2jjm\u00f5\u00f5\u017e\u017e da pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5ttkaartid Halla, N\u00e4lj\u00e4nk\u00e4, Hossa-Irni da Kalliluoma paal\u01e5\u00e2skoo\u02b9ddin. Mainst\u00e2ttm\u00f5\u00f5\u017e\u017ein karttee\u0161 mainst\u00f5ttum oummi fi\u02b9tt\u00f5\u00f5zzid pu\u00e4\u0292\u0292jie\u02b9llemvue\u02b9jj \u00e2nn\u02bcj\u00f5\u017epoodd\u00e2st da pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5\u0111\u00e2st di mainst\u00f5ttum oummi persoonla\u017e pu\u00f5\u02b9ttivu\u00f5\u0111 jie\u02b9llemvue\u02b9jjest. Mainst\u00e2\u02b9ttemaunst\u00f5\u00f5zz vu\u00e2\u0111ald rajjum oudd\u010di\u00f5l\u01e5t\u00f5s oudd kaart pu\u00e4\u0292\u0292t\u00e4\u00e4l harjjtee\u02b9ji fi\u02b9tt\u00f5\u00f5zzin jie\u02b9llemvue\u02b9jj t\u00e4npoddsa\u017e vue\u02b9jjest, va\u02b9\u01ef\u01eft\u00f5\u00f5zzin, ku\u00e2rmteeivu\u00f5\u0111\u00e2st, vie\u02b9\u01e9\u01e9 taarb\u00e2st di jie\u02b9llemvue\u02b9jj [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":1049,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1064","page","type-page","status-publish","hentry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1064","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1064"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1064\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6675,"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1064\/revisions\/6675"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1049"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/paliskunnat.fi\/poh\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1064"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}